ORACLE WEBCENTER SUITE 10g R3

Jadwiga Gnybek

 

Słowem, które najczęściej opisuje charakterystykę nowoczesnych aplikacji, jest elastyczność – agility. Elastyczność na wszelkie oczekiwania użytkowników. Trzeba jednak pamiętać, że w środowisku takim łatwo wyhodować chaos, toteż najważniejszym wyzwaniem stojącym przez architektami IT jest nie tyle efektywniejsze budowanie aplikacji, co budowanie aplikacji efektywniejszych.

Jak donoszą oficjalne źródła korporacji Oracle, po raz kolejny dołączamy do grona rewolucjonistów zmieniających oblicze nowoczesnej informatyki. Zaglądając do historii informatyki widzimy, że gdzieś w połowie lat dziewięćdziesiątych myślenie o budowie aplikacji zdominowała architektura klient-serwer. Zmieniła ona wiele w myśleniu o zastosowaniach komputerów PC. Wprowadziła pojęcie dyskowych zasobów sieciowych i drukarek. Sprawiła, że komputer osobisty stał się elementem w sieci, mogącym wykorzystywać nie tylko swoje lokalne zasoby i dane.

Druga rewolucja spadła na nas na przełomie wieków. Nagle wszystko stało się dostępne via Web. Korespondencja biurowa nieodwołalnie przeniosła się na płaszczyznę poczty elektronicznej. Każda szanująca się firma zafundowała sobie portal intranetowy. Wszystko było w zasięgu ręki. Wszystko było w sieci.

Dziś obserwujemy kolejną falę zmian. Dziś nowoczesne – znaczy zgodne z SOA. O zaletach Service Oriented Architecture mówi się już nie od dziś. Co innego jednak mówić, co innego dostarczyć konkretnych narzędzi służących implementacji tych szczytnych idei w przyrodzie. Service Oriented Computing to odpowiedź na nieustannie zmieniające się wymogi biznesu. W obliczu tych nieustannych transformacji gruntownie przeanalizowane i sztywno zakodowane aplikacje muszą zostać zastąpione przez systemy elastycznie dostosowujące się do potrzeb użytkownika, czyli zbudowane z małych, łatwych do przeorganizowania klocków.

Działania w kontekście

Każde – nawet najdrobniejsze działanie użytkownika aplikacji, osadzone jest w jakimś kontekście. Jego sens, logika dalszych zdarzeń, kryteria oceny zależą od sekwencji zdarzeń poprzedzających i możliwych scenariuszy dalszego działania. Ta wielość możliwości od zawsze sprawiała trudności projektantom aplikacji i wzbudzała szczery gniew w jej użytkownikach. Jakże często słyszymy bowiem: „nie możemy tego zrobić, bo nasza aplikacja nie przewiduje takiej opcji”.

Nie od dziś wiadomo, że ograniczenia procesów biznesowych przez aplikacje spowodowane są najczęściej zastosowaniem prostej, sztywnej automatyzacji zadań, jednoznacznie następujących po sobie. Taka automatyzacja zadań bez uwzględniania aktualnego kontekstu procesu biznesowego, to gotowa recepta na gipsowy gorset systemu informatycznego, z którego każda firma z czasem wyrasta, a w którym na pewno na co dzień się dusi. Nie ma bowiem świata idealnego. Wszystkie wnikliwie przeanalizowane i zatwierdzone schematy postępowania zawierają jedną i tę samą wadę – opisują nieistniejący świat idealny, do którego warto dążyć, ale którego nie da się osiągnąć. Nie do końca jest to również jedynie sprawą wygody. Użytkownicy aplikacji widząc jej ograniczenia i nie mogąc ich korygować, tracą ochotę do kreatywnego myślenia o swoich obowiązkach. Godząc się na niewygodną rzeczywistość, tracą zainteresowanie optymalizowaniem wykonywanych przez siebie zadań, a więc ulepszaniem procesów biznesowych.

Podstawowym zadaniem projektantów nowoczesnych aplikacji jest dziś zatem tworzenie elastycznych struktur sprzyjających aktywności jej użytkowników – a narzędziem, które ma to znacząco ułatwić, jest oczywiście Oracle WebCenter Suite.

Czym jest Oracle WebCenter Suite?

WebCenter Suite to zbiór narzędzi i technologii umożliwiających projektowanie i dostarczanie aplikacji, dostosowanych do niezmiennie zmiennych potrzeb i oczekiwań biznesu. Dzięki połączeniu ugruntowanych już technik i narzędzi z rozwiązaniami nowymi – takimi jak Java Server Faces (JSF) oraz zastosowanie przyspieszających proces wdrożenia do produkcji technologii – takich, jak Horizontal Web 2.0 Services, otrzymano produkt zarówno stabilny jak i elastyczny. Silna integracja środowiska deweloperskiego z platformą dostarczania serwisów pozwoliła maksymalnie skrócić czas potrzebny na dystrybucję nowych elementów aplikacji. Co więcej – integracja taka pozwala w ograniczonym obszarze na bezpośrednią ingerencję użytkownika w funkcjonowanie serwisów takich, jak instant messaging, documents and content, voice over IP, discussion forum – mogą one bowiem teraz wyjść z cienia „backoffice” i stanowić natywną część aplikacji.

A wszystko to dzięki WebCenter Suite, będącemu elementem linii produktów Oracle Fusion Middleware, w którego skład wchodzą trzy główne elementy: WebCenter Framework, WebCenter Services, WebCenter Anywhere.

WebCenter Framework

Środowisko WebCenter Framework jest miejscem, gdzie znaleźć można wszystkie niezbędne narzędzia do budowy aplikacji wrażliwych na kontekst. Aplikacje takie muszą przewidywać konieczność kompletowania informacji zawartych w różnych źródłach. Zapotrzebowanie to wymusza na środowisku developerskim konieczność integracji z możliwie dużą liczbą dostępnych standardów i serwisów. Stąd właśnie w WebCenter Framework wsparcie zarówno dla JSR 168, WSRP 1.0 i 2.0, jak również Oracle JPDK wraz ze środowiskiem niezbędnym do ich uruchomienia. W praktyce oznacza to, że każdy istniejący już portlet może być wykorzystany przez aplikacje WebCenter bez konieczności wprowadzania jakichkolwiek zmian. Wystarczy jedynie zarejestrować w JDeveloperze producenta tego portletu.

Zebrane z różnych źródeł informacje warto na bieżąco umieszczać dokładnie tam, gdzie są potrzebne. Aby to ułatwić, WebCenter Framework wyposażony został w trzy portletowe narzędzia nazwane Business User Publishing Tools. Pierwszym z nich jest portlet Rich Text, udostępniający użytkownikowi aplikacji prosty edytor umożliwiający dodawanie bezpośrednio do strony JSF dowolnej informacji w formacie pliku tekstowego, strony HTML lub bitmapy. Drugim narzędziem tej serii jest Web Clipping. Portlet ten umożliwia nawigowanie po stronach Web i wybieranie (wycinanie) z nich interesujących nas informacji. I wreszcie OmniPortlet – porlet umożliwiający wybieranie danych ze źródeł takich jak arkusze Excela, tabele bazodanowe, serwisy Webowe, pliki XML oraz ich publikację w formacie tekstu, tabeli, wykresu a nawet strony HTML. Przypomnijmy jeszcze, że wszystko to użytkownik aplikacji zrobić może bez pomocy informatyka! Cóż za ulga! Choć może i trochę żal…

Kolejnym krokiem w kierunku samoobsługi użytkownika aplikacji jest przywołanie znanych już od dawna narzędzi integrujących zawartość portali – takich, jak Oracle Content DB, Documentum, oraz Sharepoint. Nowością jest tu na pewno możliwość bezpośredniego sięgania do repozytoriów tych produktów (dzięki mechanizmom kontroli danych JSR 170). Tak wydobyte dane można pokazać użytkownikowi w standardzie JSF View Components.

Skoro już tyle możemy zrobić dla spersonalizowania gromadzonych przez aplikacje danych, czas zająć się tym co widzimy, czyli elementami stron JSF. Oracle WebCenter Framework wyposażony został w nowy komponent JSF, pozwalający deweloperowi scedować na użytkownika aplikacji prawo do modyfikacji wyglądu i zachowania poszczególnych stron. Komponent ten stanowi kontener, do którego deweloper wrzucić może portlet lub stronę JSF. Wszystkie elementy znajdujące się w tym kontenerze mogą być później wirtualnie modyfikowane bezpośrednio przez użytkownika aplikacji, który może zmniejszyć, powiększyć, ukryć i przesunąć dowolny komponent strony.

Aby to wszystko ogarnąć, niezbędne było wyposażenie WebCenter Framework w Oracle MDS, czyli bazujące na XML repozytorium metadanych aplikacji. Repozytorium to przechowuje bazowe definicje stron aplikacji oraz wszystkie zapisane przez użytkowników ich kastomizacje, wprowadzane podczas pracy aplikacji. Rozwiązanie to zapewnia elastyczność w procesie wdrażania nowych wersji aplikacji, które nie muszą wiązać się z utratą kastomizacji wprowadzonych przez użytkowników poprzednio.

Kolejnym ważnym elementem środowiska WebCenter Framework są narzędzia umożliwiające tworzenie portletów. Możemy to zrobić aż na dwa sposoby: korzystając z JDeveloper Portlet Wizard lub poprzez JSF Portlet Bridge, który umożliwia publikowanie aplikacji Java Server Faces w postaci portletów. Portlety zbudowane przy użyciu tych narzędzi mogą być uruchamiane poprzez aplikacje WebCenter lub dowolny portal wspierający standardy JSR168 i WSRP.

Zarówno narzędzia jak i serwisy wchodzące w skład WebCenter Framework stanowią rozszerzenia JDevelopera. Dzięki temu, to znane już dobrze narzędzie staje się coraz bardziej uniwersalnym środowiskiem pracy dla programistów Java.

WebCenter Services

Zarządzanie wiedzą w organizacji, a co za tym idzie zarządzanie kontentem portali, stało się od jakiegoś już czasu standardem. Trudno zatem wyobrazić sobie nowoczesne środowisko tworzenia portali bez mechanizmów zarządzania informacją – nie brakuje ich również w Oracle WebCenter Suite. Oracle Content Database (Content DB) to narzędzie z jednej strony oparte o motor bazy danych Oracle, z drugiej zaś ściśle zintegrowany z desktopem Windowsa interaktywny interfejs, umożliwiający proste zarządzanie treścią aplikacji JSF poprzez Content Integration Services.

Oczywiście samo zarządzanie kontentem to dziś niewiele. Użytkownikowi portalu potrzebnych jest wiele innych funkcjonalności, bez których trudno wyobrazić sobie dziś skuteczne zarządzanie wiedzą. Do mechanizmów tych z pewnością zaliczyć możemy Secure Search.

Z pozoru marginalna funkcjonalność może okazać się narzędziem znacząco zmniejszającym czasochłonność wykonywania przez pracowników poszczególnych zadań. Skrócenie czasu realizacji zadań będzie oczywiście tym większe, im zadania te charakteryzują się mniejszą standaryzacją w odniesieniu do niezbędnych danych wejściowych. Czyli: im zadanie mniej typowe, tym dłuższy czas na wyszukiwanie potrzebnych danych. Ważne jest zatem, aby informacje niezbędne do kompletowania zadań znajdowały się „jak najbliżej” kontekstu danego zadania. Z drugiej jednak strony, nie zawsze w chwili zdobycia informacji potrafimy ją celnie umieścić w kontekście informacji już posiadanych. W takim przypadku niezbędne są sprawne mechanizmy przeszukiwania kontekstowego – takie, jak będący elementem WebCenter Oracle Secure Enterprise Search (SES).

SES to serwis umożliwiający przeszukanie repozytorium wiedzy złożonego z niemal dowolnych formatów składowania danych – bez względu na to, czy dane te są zaindeksowane, czy mają ustrukturalizowaną postać. Żelazną zasadą jest natomiast to, aby użytkownik otrzymał wyniki wyszukiwania jedynie z tych źródeł, do których ma autoryzowany dostęp.

Komunikacja w sieci

Sieć Web, to dzisiaj nie tylko źródło danych – to miejsce spotkań, wymiany wiedzy, poszukiwanie kontaktów. To miejsce nie tylko wykorzystywane, ale również kształtowane przez użytkownika. Wszystko to zawiera się w terminie Web 2.0. Pojęcie to – ukształtowane raczej w obszarze indywidualnych użytkowników Internetu – wkracza z powodzeniem do „profesjonalnych” biznesowych zastosowań. Nic więc dziwnego, że Oracle WebCenter Suite wyposażony został w szereg narzędzi umożliwiających komunikację pomiędzy użytkownikami portalu. Wymieńmy choćby z nazwy niektóre z nich, stanowią one bowiem nowy obszar funkcjonalności portali, który znajduje coraz większe zastosowanie w rozwiązaniach biznesowych.

Threaded Discussions – to narzędzie niemal idealne do zbierania i porządkowania wiedzy krążącej w niesformalizowanej i nieudokumentowanej formie pomiędzy pracownikami naszej firmy. Narzędzie to w bardzo funkcjonalny i elastyczny sposób łączy tradycyjne sposoby komunikacji mailowej z mechanizmami umożliwiającymi wymianę informacji szerszej grupie użytkowników.

Presence Server – umożliwia użytkownikom sieci korporacyjnej łatwe ustalenie, kto spośród naszych współpracowników jest aktualnie on-line. Poszukując pomocy lub informacji dobrze jest wiedzieć, kto aktualnie jest w korporacyjnej sieci, a więc może służyć nam pomocą.

Ale bądźmy czujni. Informacje zbierane przez Oracle Presence Server mogą być wykorzystywane nie tylko do nawiązywania koleżeńskich pogawędek – mogą korzystać z nich również inne aplikacje pracujące w naszej korporacyjnej sieci. Oczywiście informacja o poszczególnych użytkownikach widziana w sieci może być przez nich kontrolowana i zarządzana. Technologicznie Oracle Presence Server bazuje na SIMPLE (SIP for Instant Messaging and Presence Leveraging Extensions). Pozwala to na udostępnianie tych danych wielu usługom, jakie można obecnie uruchomić w korporacyjnej sieci. Jedną z nich z pewnością może być Instant Messaging (Chat), kolejne medium komunikacji wewnątrz firmy, zaadaptowane do biznesowych zastosowań aplikacji niekomercyjnych. Ten w pełni uniwersalny komunikator pozwala z jednego interfejsu uruchomić w zależności od potrzeb rozmowę telefoniczną, video konferencję, czy klasyczny czat tekstowy. Jeśli to konieczne, możemy w ten sposób przesłać do innego użytkownika sieci plik lub na przykład odebrać informację ze skrzynki głosowej naszego telefonu.

Oczywiście pomysłów na media komunikujące pracowników naszej firmy jest wiele. Dlatego właśnie WebCenter wyposażony został w Web Center Voice Option, co umożliwia rozwijanie usług komunikacyjnych na bazie JSR 116 i SIP Servlet API w Service Creation Environment.

I na koniec jeden z najciekawszych wynalazków cywilizacji ostatnich lat. Server Wiki. Czyli od lat z powodzeniem wykorzystywany mechanizm umożliwiający gromadzenie i publikowanie wiedzy zgromadzonej w przez użytkowników sieci. Wiki jest już swego rodzaju standardem gromadzenia i publikowania wiedzy. Chyba każdy z nas choćby raz korzystał z zasobów Wikipedii. Teraz serwer o takiej funkcjonalności skonfigurować możemy również do zastosowań biznesowych. Łatwy, intuicyjny w użyciu interfejs użytkownika, pozwalający na bezstresowe wprowadzanie i edytowanie zawartości stron Web i zawartych tam informacji, stanie się za chwilę kluczowym elementem korporacyjnych portali.

A wszystko to dostępne oczywiście dokładnie tam gdzie jesteśmy, czyli zgodnie z hasłem: WebCenter Anywhere. Gdziekolwiek znajdą się pracownicy naszej firmy, dostęp do niezbędnych informacji umożliwi im WebCenter Anywhere serwujący usługi naszego portalu również dla urządzeń typu PDA i Smartphone.

Jak zatem nietrudno zauważyć, Oracle WebCenter Suite potrafi zrealizować niemal wszystkie oczekiwania użytkownika biznesowego portalu. Rozbudowując i uelastyczniając możliwości standardu JavaServer Faces, stanowi bardzo istotne uzupełnienie narzędzi developerskich, umożliwiających tworzenie zorientowanych kontekstowo aplikacji, podążających za potrzebami użytkowników.